"Gorączka w Hawanie"

Piękne kobiety, beczki rumu i PRL à la cubana. A w tym wszystkim Mario Conde – niespełniony pisarz, znakomity detektyw, a zarazem irytujący podwładny. Leonardo Padura, jeden z najsłynniejszych kubańskich pisarzy, wprowadza w swoim kryminale czytelników w świat, jakiego do tej pory nie znali. Kto bowiem umie cokolwiek powiedzieć na temat pracy policjantów z Hawany?

Mario Conde, detektyw wydziału zabójstw hawańskiej policji, zostaje wezwany do rozwikłania zagadki zaginięcia Rafaela Morína, dyrektora Biura Importu i Eksportu w kubańskim Ministerstwie Przemysłu. Ucieczka z kraju? Morderstwo? Afera finansowa? Ze względu na wysoką pozycję zaginionego sprawa Morína staje się sprawą najwyższej wagi państwowej. Conde rozpoczyna śledztwo, przesłuchując kolejnych świadków, w tym piękną żonę Rafaela i swoją największą licealną miłość, Tamarę, a także urzędników ministerstwa. Z ich opowieści wyłania się postać ambitnego urzędnika, doskonałego szefa i nienagannego obywatela Kuby. Jednak Mario wie, że za fasadą idealnego męża i ojca, kryje się mężczyzna niewolny od wad. Rafael jest bowiem dawnym znajomym Condego z czasów liceum. To dlatego Mario wie, że nie należy mu ufać…

Gorączka w Hawanie to pierwsza powieść opowiadająca o śledztwach nietypowego kubańskiego detektywa. Autorem powieści jest Leonardo Padura Fuentes – kubański pisarz, dziennikarz, scenopisarz. W 1980 roku związał się z magazynem literackim „Caimán Barbudo”, dla którego pracował jako dziennikarz śledczy. Jako prozaik zadebiutował na przełomie 1983 i 1984 roku zbiorem opowiadań Fiebre de caballos (Gorączka koni). Jednak sławę przyniósł mu dopiero cykl powieści kryminalnych Las cuatro estanciones (Cztery pory roku), rozpoczęty przez wydaną w 1991 roku Gorączkę w Hawanie.

Bohater Leonarda Padury, Mario Conde, to połączenie Harry’ego Hole’a z Petrą Delicado. Trzydziestoczteroletni dwukrotny rozwodnik, samotnik, cynik. Miłośnik rumu, tanich papierosów i kuchni matki jego najbliższego przyjaciela, Carlosa. Niespełniony pisarz, od lat zafascynowany twórczością Hemingwaya, wciąż marzący o tym, aby napisać elegancką i wzruszającą powieść. Amator kobiecych wdzięków, Strawberry Fields Forever Beatlesów oraz mieszkającego z nim bojownika syjamskiego – rybki o imieniu Rufino.

Choć Mario Conde na pozór przypomina innych bohaterów typowych dla męskich, czarnych kryminałów, Leonardo Padura przełamuje stereotypowy wizerunek „macho noir”, ukazując porucznika jako mężczyznę zagubionego, nostalgicznego, łatwo popadającego w depresję. Śledztwo w sprawie zaginięcia Rafaela Morína zmusza go do powrotu do przeszłości, o której do tej pory udawało mu się zapomnieć. Mario na nowo staje twarzą w twarz z młodzieńczą naiwnością, swoją i jego przyjaciół, oraz ich niespełnionymi nadziejami. Wpada w melancholię, ale i w gniew, gdyż z fotografii w sepii szczególnie wyłania się obraz urodzonego lidera, prymusa, karierowicza. Rafael jest jedynym z ich licealnej paczki, któremu nie tylko nie udało się pogrzebać swoich marzeń, ale zrealizować je w stu procentach. I już ten jeden powód wystarczy, że Mario zaginionego mężczyzny wcale nie ma najmniejszej ochoty odszukać.

Zresztą intryga kryminalna związana z zaginięciem Rafaela Morína ma w powieści Leonarda Padury drugorzędne znaczenie. Tak naprawdę ten wątek stanowi jedynie pretekst do ukazania społeczeństwa kubańskiego końca lat osiemdziesiątych. Pisarz z niezwykłą pieczołowitością portretuje hawańskie ulice. Przygląda się wszystkim bohaterom miasta – bogatym i biednym. Eleganckie łady, dym importowanych cygar, polskie gitary – szczyty marzeń, a zarazem synonimy luksusu. Powieść Padury to zbiór fotografii z komunistycznej Kuby – sugestywnych, przejmujących, unikalnych.

Gorączka w Hawanie to znakomity kryminał opowiadający o śledztwie zgorzkniałego, acz mimo to sympatycznego detektywa z przypadku. Już niedługo nakładem wydawnictwa Znak ukaże się drugi tom Las cuatro estanciones, Wichura w Hawanie. Powiem krótko, już nie mogę się go doczekać! I Maria Conde, i jego Hawany.