"Kot, który miał 60 wąsów"

Przez kilkadziesiąt lat ukazywały się niemal nieprzerwanie. Prawie zawsze raz w roku, prawie zawsze w styczniu i prawie zawsze cieszyły się ogromnym zainteresowaniem. Niezwykłego syjamczyka o sześćdziesięciu wąsach pokochała cała Ameryka, a krytycy na obu półkulach okrzyknęli Lilian Jackson Braun niezwykłym odkryciem literackim. W 2008 roku, jak co roku, miała ukazać się jej kolejna powieść, wstępnie zatytułowana The Cat Who Smelled Smoke. Do dziś nie została wydana. Nie wiadomo czy sędziwa pisarka żyje, czy też nie, a jeśli jeszcze jest wśród nas, tak to w jakim jest stanie.

W rezydencji Ledfieldów w Purple Point, zwanej przez miejscowych „Starym Probostwem”, urządzane jest muzeum, którego główną atrakcją mają być pamiątki po dawnych lokatorach domu. Prace idą pełną parą do czasu aż jedna z młodych kobiet pracujących przy wystawie umiera od użądlenia pszczoły. Nie byłoby w jej śmierci nic dziwnego, gdyby nie to, że dziewczyna jako alergiczka na wszelki wypadek zawsze miała przy sobie zestaw pierwszej pomocy. Wszystko wskazuje na to, że przed tragicznym w skutkach użądleniem ktoś wyjął go wcześniej z jej roboczego płaszcza. Komu zależało na śmierci młodej kobiety? Qwill śledzi niepokojące informacje docierające doń z domu Ledfieldów, ciekawy wyników prowadzonego przez policję dochodzenia. Zaabsorbowany śledztwem nie zauważa, że także nad jego głową zaczynają zbierać się czarne chmury. Oj, będą kłopoty…

Kot, który miał 60 wąsów (2007) to póki co ostatni tom opowiadający o śledztwach prowadzonych przez Qwilla i jego genialnego syjamczyka. To zarazem niemal bezpośrednia kontynuacja wydanej rok wcześniej powieści pt. Kot, który spuścił bombę. To też najbardziej rozczarowująca ze wszystkich książek wchodzących w skład „kociej” serii. Powieść kończy się nagle, lecz trudno mówić o rozwiązaniu fabuły. Rozliczne wątki pozostają otwarte. Po zakończeniu lektury nie mogłam oprzeć się wrażeniu, że ktoś złośliwy wyrwał z gotowego rękopisu kilka ostatnich stron powieści.

Powiem krótko: nie podoba mi się to, co pisarka zrobiła z Qwillem, z kotami, z Polly czy ze składem. Finał jest nielogiczny i niespójny z tym, co możemy odnaleźć w poprzednich „kocich” tomach. Bo choć Lilian Jackson Braun lubuje się w zaskakujących zwrotach akcji i uśmiercaniu najfajniejszych bohaterów, tym razem naprawdę poszła po bandzie. Dwoma pociągnięciami pióra pozbawiła Qwilla jakichkolwiek zobowiązań. Wcześniej już tak raz zrobiła, po czym przeniosła wąsatego dziennikarza prosto z amerykańskiej metropolii do miasteczka leżącego na rubieżach Stanów Zjednoczonych. Czyżby i teraz czekała Qwilla przeprowadzka? Ale dokąd? I co z kotami? Oj, jakbym chciała przeczytać ciąg dalszy. Bo choć nie jest to arcydzieło literatury, to naprawdę wciąga. Zresztą nic dziwnego – lektura dwudziestu dziewięciu książek opisujących dzieje jednego bohatera robi swoje. A ja naprawdę przywiązałam się do Qwilla i jego fantastycznych kotów. Dlatego też będę pielęgnować w sobie nadzieję, że to jeszcze nie koniec, a w wolnych chwilach zamierzam wracać do Moose County. Więc póki co, powiem krótko: a bientôt, Qwill! Do przeczytania, ponownie!